Rutte prikt sprookje van onomkeerbare euro door

EU budget summit pre-meetingNu een Grexit een serieuze mogelijkheid is als de Grieken zondag ‘nee’ zouden stemmen, komt een einde aan de belofte van Europese politici en centrale bankiers dat de euro een onomkeerbaar project is. Dat wisten we natuurlijk al, niets is onomkeerbaar. Maar het moest nog wel een keer concreet worden aangetoond.

Premier Mark Rutte maakte dat deze week nog maar eens heel expliciet. Hij zei in de Tweede Kamer dat een Grexit een nogal rommelig proces wordt omdat er niets voor een euro-exit is geregeld:

“Sowieso moet ik zeggen dat het juridisch allemaal buitengewoon ingewikkeld is wanneer een land uit de eurozone zou moeten treden en hoe dat dan zou moeten. Daar is eigenlijk niets voor geregeld. Je kunt in de toekomst de situatie krijgen dat een land feitelijk niet meer is aangesloten bij het ECB-eurosysteem. Dat zou zich ook een keer kunnen voordoen, maar verder zijn er geen ordelijke procedures voor een land om uit de eurozone te gaan. Dat is ook een feitelijke constatering. Wat ik daar dan vervolgens van vind, kunt u vinden in de brief van september 2011. Nederland vindt dat dat ordelijker zou moeten worden georganiseerd, maar die ordelijke procedure is er op dit moment niet.”

Deze uitlatingen zijn om twee redenen interessant. Eén: Rutte kwam met de optie van een exit in 2011, toen hij nog in de gedoogconstructie zat met Geert Wilders. In de brief aan de Tweede Kamer opperde het kabinet destijds alleen een vrijwillige exit als optie. In een ingezonden stuk in de Financial Times gingen Rutte en toenmalig minister van Financiën Jan Kees de Jager een stap verder:

“Countries that do not want to submit to this regime can choose to leave the eurozone. Whoever wants to be part of the eurozone must adhere to the agreements and cannot systematically ignore the rules. In the future, the ultimate sanction can be to force countries to leave the euro. That will require a treaty amendment and is therefore a measure for the longer term.”

Een exit als ultieme straf dus.

Sindsdien is amper meer iets van deze inzet vernomen. In 2012 liet Rutte nog weten er niet actief voor te lobbyen in het Brusselse. Nu komt dit idee van een exit-procedure weer als een duveltje uit een doosje tevoorschijn. Blijkbaar dit VVD/PvdA-kabinet het eens met de stevige lijn van het vorige VVD/CDA(/PVV)-kabinet.

Overigens wel consequent. Als je vindt dat een Grexit tot de mogelijkheden behoort, kun je niet anders dan constateren dan het raar is dat zo’n vertrek uit de euro niet netjes is geregeld.

Nu kom ik bij reden twee. De timing is natuurlijk wel heel pikant. Rutte en eurogroepvoorzitter Jeroen Dijsselbloem kunnen straks bij een Grexit namelijk niet beweren dat dit een eenmalig incident is. Wie een exit-procedure wil gaan vastleggen, geeft daarmee expliciet aan dat het mogelijk niet bij deze ene exit blijft.

Daarmee prikt Rutte openlijk het sprookje van de onomkeerbaarheid van de euro door. Nu nog even doorbijten en ook in Brussel gaan pleiten voor zo’n procedure. Het vergt weliswaar een verdragswijziging. Maar als Rutte echt meent dat dit geregeld moet worden, mag een noodzaak tot verdragswijziging hem er niet van weerhouden.

10 gedachten over “Rutte prikt sprookje van onomkeerbare euro door

  1. Herman Frank

    We hebben met z’n allen voor een ordentlijke samenleving gekozen, waarvoor we hele systemen van uitvoerende-, controlerende-, en wetgevende instituten hebben neergezet. Binnen dit geheel moet er dus “automatisch” sprake zijn van scenario-planning van een positieve en negatieve ontwikkeling, want slechts één zijde van het scenario plannen creeert “wanorde”. Net zoiets als “een persoon is onschuldig totdat zijn schuld is bewezen.”

    Ja, daarom moeten de heren en dames politici eraan om vast te leggen dat “een land is onderdeel van het Euro bestel en heeft het recht tot circulatie hiervan totdat/indien/wanneer/als ……..”

    Maar ja, we hadden ook van die mooie regels voor het Euro toetredings-proces – die bij nadere beschouwing met de voeten zijn getreden. Resultaat: “wanorde”.

    We kijken met hoge verwachtingen naar onze “Europese Keizer Mario” – om het misbaksel wat is gemaakt door de politieke koks alwéér te redden. “Avē Imperātor!”

    Reageren
  2. Jan Willem Jongejans

    Gelet de opmerkingen van rechtsfilosoof en ondernemer Jaap Hoeksma in FD van 1 juli bestaat er alle ruimte voor zowel referenda als uittreden van een lidstaat uit de EU en de euro. Vermoedelijk is deze ruimte veroorzaakt doordat ten tijde van de EMU en SGP geen gedachte uitging naar een potentiële uittreding uit de euro (en de EU). Wat er heden binnen Griekenland afspeelt was in de jaren ’90 ondenkbaar. Anderzijds dienen we ook nuchter te zijn en nu met de wijsheid achteraf te constateren dat de EMU een laboratoriumexperiment was, want er bestonden nog geen precedenten. Niemand had een dergelijke schuldencrisis als de huidige Griekse kunnen zien aankomen. Dat we in de jaren ’90 uiterst naïef waren, dringt nu pas tot ons door. Daarom sta ik op het standpunt dat de ideale oplossing voor Griekenland op dit moment een (tijdelijke) Grexit is, maar wel lid blijft van de eurogroep (maar zonder Varoufakis in de gelederen, want hij heeft zich volstrekt onmogelijk gemaakt), als morgen de uitslag NEE is. Ik geloof overigens in een JA, omdat de angst van de Grieken (onzekerheid over de toekomst) een hoofdrol gaat spelen. Dus ik ben nu ook verplicht mijn oplossingsmodel nadere toelichting. De regels maken een loslaten van de euro (formeel) mogelijk, zonder dat een lidstaat uit de eurozone vertrekt. Laat een nieuw te benoemen kabinet (een interim-zakenkabinet) na een NEE (ook bij een JA) nieuwe onderhandelingen beginnen met de schuldeisers, maar dan onder nieuwe en vooral ook realistische – en dus onder een nieuw beleid van het IMF – voorwaarden. De huidige voorwaarden waren absoluut onrealistisch (en ontoereikend) en ik heb vanochtend een blog geschreven over de merkwaardige rol van Christine Lagarde met een klaarblijkelijk verdeelde IMF. Dat had niet mogen gebeuren. Laat de schuldeisers nu hun fout herstellen door een realistisch herstelprogramma te ontwikkelen, in overleg met bijvoorbeeld de Wereldbank, zoals Sweder van Wijnbergen heeft voorgesteld (als ik dat goed heb begrepen). Dan krijgt Griekenland alsnog (b.v.) 5 jaar de tijd om een nieuwe economische infrastructuur op te bouwen, bijvoorbeeld in de vorm van een Marshallplan-injectie. Als dat land binnen die termijn een gezonde economische basis heeft opgebouwd, kunnen ze alsnog weer toegelaten worden tot de euro en heeft de EU daarmee mondiaal prestige gewonnen door deze crisis op een fatsoenlijke wijze op te lossen. Dat zal grootse bewondering afdwingen en de EU een grote reputatie opleveren. Uit mijn formulering mag blijken dat ik deze andere invalshoek kies, omdat ik geen (vak)econoom ben, maar politiek filosoof die ook liever kiest voor de optie van een diplomatieke benadering en oplossing. Dat lost alle spanningen van dit moment adequaat naar mijn overtuiging op.

    Reageren
  3. oeht namfoh

    Het is een oud liedje maar het kan toch niet vaak genoeg gezegd worden. De euro is een megalomaan project waar een zeer kleine groep zich werkelijk mee kan verrijken maar waar het merendeel alleen maar van achterop raakt. Erger is nog dat de mensjes die dit erdoor gedrukt hebben beloofden dat juist het merendeel profijt zou hebben van de euro. Dat is helaas niet gelukt.
    De euro is ook op geen enkel vlak beter dan de vroegere e.e.g. dus daar zouden we opnieuw kunnen beginnen. Maar er is wel wat voor nodig.
    Het wordt tijd dat het boerengezondeverstand weer van stal wordt gehaald.

    Reageren
  4. hans

    De VVD en zeker de PVDA staan slecht in peilingen en de PVV groeit omdat dhr. Wilders zegt dat hij met Nederland uit de EU en uit de Euro wil. Ik ben zelf geen aanhanger van deze gedachte, dus Nederland uit de Euro of de EU omdat met het omwisselen weer naar de gulden er nogmaals door de middenstand alle kosten worden doorberekend zodat alles nog eens duurder wordt.

    Nee, als alleen de sterke economische landen de Euro hanteren en volgens goede afspraken te werk gaan kan de euro best goed werken. Als er nu een Nederlands referendum zou worden gehouden of we de grieken alnog zouden moeten steunen na deze NEE, dan zegt 90% om dat niet te doen.

    Als Rutte en Samson nu besluiten om tegen de wil van het volk toch de grieken nog verder te steunen, dan is het volk dat met de volgende verkiezingen niet vergeten, en Rutte weet dat ook. Het nederlandse volk ziet dan ook die bakken met geld naar griekenland als iets waar Nederland zelf mee had moeten
    worden opgebouwd.

    De grieken hebben gesproken en een Grexit moet nu een feit worden, als dat niet gebeurd gaat elk ander land dat in de problemen komt hetzelfde doen en de boel chanteren. Een grexit zal even voor problemen zorgen in de EU, maar ik denk dat de griekse problemen langer duren.

    Reageren
  5. Juan

    Idd. bij gebrek aan een schoonmoeder zou Rutte zou hij zijn eigen moeder nog verkopen.
    Een premier van loze woorden, koop die nieuwe auto, de onderste steen en dat soort geleuter.
    De eerste ‘liberale’ premier sinds 100 jaar. Laat de volgende, als het even kan, nog even minstens 100 jaar wachten.

    Reageren
  6. Stonecity

    Weten we al waar de EU naheffing op gebaseerd is? Als Rutte nog iets van zijn geloofwaardigheid terug wil dan kan hij het beste zeggen dat het een schenking was en is, want er komen nog meer. We doen het slechter als IJsland dus een echte naheffing kan het nooit zijn.

    Reageren
  7. Herman Frank

    Beste Martin,
    We missen je input op dit blog. Ik begrijp, nadat er wéér Euro 80+ miljard in het Grieks putje wordt gekieperd is het “om moedeloos van te worden”, maar desalnietemin heeft “een man met een mening” het recht en de (morele-) plicht om deze uit te dragen. Anders wordt het zo’n eenzijdig PR verhaal van de EU en de Nederlandse pluche-ridders!
    “Ja!”, doe ons weer het genoegen van je “stukkies”. Het brengt ons leven weer in evenwicht !
    We achten je hoog!
    Herman Frank

    Reageren
  8. Juan

    Vandaag is het weer een belangrijke dag toch, voor de verkwanselaars in politiek en parlement. De uitkomst vandaag is weer een één-tweetje voor de bühne. Het maakt allemaal niet meer uit, wat men daar in Den Haag doet.
    Trek je eigen plan. Doe mee met het raadgevende referendum, van de grond getilt door Burgercommité EU en Geen Stijl: Red Nederland en Red Europa.
    De ‘TINA’ strategie van de eurobollebozen leidt tot het grote NIETS.

    http://www.burgercomite-eu.nl/raadgevend-referendum/
    http://www.geenstijl.nl/mt/archieven/2015/08/geenpeil_u_kunt_nu_ondertekene.html
    https://www.referendumovereenwet.nl/#/wetten/34116

    Reageren

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>