Bedrijft de ECB politiek?

ecbVanaf volgende week woensdag kunnen banken geen Griekse staatsobligaties meer in onderpand geven bij de Europese Centrale Bank (ECB). Dat is een klap voor Griekse banken die via dit onderpand tijdelijke financiering van de ECB konden krijgen.

Het besluit dat de ECB afgelopen woensdag nam, nota bene op de dag dat de Griekse minister Yanis Varoufakis ECB-president Mario Draghi bezocht, zorgde voor nogal wat ophef. Is de centrale bank hiermee niet op de stoel van de politiek gaan zitten? Gisteravond werd in Griekenland zelfs gedemonstreerd tegen het besluit van de ECB.

Normaliter accepteert de ECB alleen papier van kredietwaardige landen. Staatsobligaties van eurolanden die de ‘junkstatus’ hebben, kunnen niet als onderpand worden gebruikt. Maar de ECB maakte al snel een uitzondering, namelijk als een euroland onder een steunprogramma valt.

Maar zit Griekenland nu nog steeds in zo’n programma? Zo ja, dan zou de ECB het papier moeten blijven accepteren. Zo nee, dan vervalt de uitzonderingsclausule. De discussie zit ‘m in de onderbouwing door de ECB:

“The Governing Council decision is based on the fact that it is currently not possible to assume a successful conclusion of the programme review and is in line with existing Eurosystem rules.”

Het bestuur van de ECB neemt aan dat een succesvolle afronding van de beoordeling van het verloop van het programma er niet meer in zit. Dus nog voordat de eurogroep formeel tot de conclusie is gekomen dat Griekenland uit het steunprogramma is gevallen, trekt de ECB alvast deze conclusie.

Volgens Silvia Merler, econoom bij denktank Bruegel, is dit besluit “highly political“.

tweets

Ik heb de terechte opmerking van Mathijs Bouman er ook maar onder gezet. Als de nieuwe Griekse regering zelf bij voortduring roept dat ze niet meer onder het programma willen vallen, hoe kan de ECB dan nog blijven volhouden dat het steunprogramm alive and kicking is? (Zie ook hier voor uitgebreide (oeverloze?) discussie.)

De Financial Times schrijft vanmorgen dat het ECB-bestuur intern verdeeld was. Erg veel details over die verdeeldheid geeft de krant overigens niet:

“The council was fairly evenly split on whether to drop the waiver early or wait until the end of the month. However, some of the members who wanted to wait did not have a vote.

The governing council works under a system of rotating votes. This month, the governors of the central banks of Greece, Cyprus, Ireland and France could not vote.”

De FT suggereert dat het besluit niet zou zijn genomen als genoemde landen deze maand wél hadden kunnen stemmen.

Mijn informatie is dat het besluit in de ECB woensdagavond vrij snel genomen is. De meeste centrale bankiers zouden het als een ABC’te hebben beschouwd. Volgens de voorstanders kun je niet meer droge ogen blijven beweren dat er sprake is van een goed werkend programma. In een dergelijk geval heeft de ECB al eens eerder de toegang voor Grieks onderpand geweigerd.

De Griekse banken zijn nu voornamelijk aangewezen op zogeheten Emergency Liquidity Assistance (ELA). Deze noodsteun kan worden verstrekt door de Griekse centrale bank. Daarmee ligt het gehele risico in Griekenland zelf. Het plafond voor deze steun is opgetrokken naar €59,5 miljard. Daarmee zouden de banken wel even vooruit moeten kunnen.

Hoewel het besluit van de ECB weliswaar een politieke lading heeft, kon de bank niet anders, stelt diezelfde Silvia Merler van Bruegel. Had de ECB gewacht tot de eurogroep zijn conclusies trok, dan had de ECB het aan een externe partij overgelaten om de onderpanduitzondering voor Griekenland te beëindigen.

tweets

Ontegenzeggelijk heeft de ECB de druk op Griekenland opgevoerd. Overigens ook op de rest van de eurozone, want hoe langer de onderhandelingen duren, hoe groter de Griekse risico’s. De ECB heeft de boodschap afgegeven: beste eurozone, dit is júllie probleem.

En volgens de Rabobank heeft de ECB met de toestemming voor €60 miljard aan ELA-steun het maximale gedaan:

“Overall we maintain our view that this is as far as the ECB can go in terms of putting pressure on Greece as beyond this (i.e. withdrawing liquidity support altogether) they would essentially be taking a political decision on Greece’s future in the Eurozone.”

 

2 gedachten over “Bedrijft de ECB politiek?

  1. Herman Frank

    Prima “risk-management” actie van de ECB op basis van het geroeptoeter van de PM & FinMin van Griekenland. Dus niet de eerste de beste blogger, maar politici die beslissingen de ene kant of de andere kant op willen/kunnen/moeten maken. Zij zeggen (eenzijdig-) “en-plein-public” (en met steun van demonstraties in Griekenland) dat ze de steun van de troika niet meer willen hebben, dat ze de schulden in eeuwigdurende obligaties in een “sterfhuis-constructie” bij de ECB willen stallen. Dan kan je alleen maar als ECB concluderen dat er van een origineel programma verder geen sprake meer is.
    Dat de ECB in de afgelopen jaren welhaast alle kastanjes voor de politic van de Euro-zone uit het vuur heeft gehaald zegt meer over het gebrek aan daadkracht van de politici en het verantwoordelijkheidsgevoel van de ECB dan “een politieke rol voor Dhr. Draghi”.

    Reageren
  2. Weimar

    Tweetal zaken:
    – tijdens de eerdere Griekse crisis was ELA ruim €100mld, dus Rabo zegt maar wat.
    – stopzetten collateral heeft simple majority nodig. Stopzetten ELA heeft twee derde van stemmen nodig.

    Reageren

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>